Verbouw je een woning die ouder is dan twee jaar? Dan betaal je voor veel werkzaamheden maar 9% btw in plaats van 21%. Dit verlaagde tarief geldt voor onderhoud, renovatie en een aantal specifieke klussen aan bestaande woningen. Wat precies onder het 9% btw-tarief in de bouw valt, lees je hieronder.
De basisregel: de woning moet ouder zijn dan twee jaar
Het verlaagde btw-tarief geldt niet voor alle woningen. De woning moet minimaal twee jaar oud zijn, gerekend vanaf het moment van eerste ingebruikname. Gaat het om een nieuwbouwwoning? Dan geldt altijd het standaardtarief van 21%. De leeftijd van de woning is dus het eerste dat je checkt voordat je weet welk tarief van toepassing is.
De regels gelden specifiek voor woningen die mensen gebruiken als vaste woonplek. Vakantiehuisjes, bedrijfspanden en andere gebouwen vallen hier niet onder. Het gaat om echte woonruimte.
Wat valt onder 9% btw bouw: een overzicht
De Belastingdienst heeft een duidelijke lijst van werkzaamheden die onder het lage tarief vallen. Dit zijn de belangrijkste categorieën:
- Schilderen van de woning, zowel binnen als buiten
- Behangen van muren en plafonds
- Stukadoorswerk, zoals pleisteren en afwerken van wanden
- Isoleren van vloeren, daken en gevels
- Onderhoud en herstel van de woning, zoals reparaties aan dak, muren of vloeren
- Schoonmaken van de woning in de ruimste zin
- Het aanbrengen van wandtegels en vloertegels
- Timmerwerkzaamheden als onderdeel van onderhoud of renovatie
De rode draad is dat het gaat om het onderhouden, herstellen of verbeteren van een bestaande woning. Nieuwbouw of een complete sloop en herbouw valt hier niet onder.
Wat geldt voor de materialen?
Hier zit een belangrijk verschil. Het 9% tarief geldt in de eerste plaats voor de arbeidskosten, dus het werk dat een aannemer, schilder of installateur uitvoert. Voor materialen die bij de klus horen, is de situatie wat genuanceerder.
Als de materiaalkosten bijkomend zijn aan de dienst, dan mag de aannemer over het geheel (arbeid plus materiaal) het lage tarief van 9% rekenen. Bijkomend betekent dat de materialen ondergeschikt zijn aan het werk. Denk aan verf bij schilderwerk, of stucwerk bij stukadoorswerk.
Worden materialen los geleverd, zonder dat daar direct een dienst bij hoort? Dan geldt gewoon 21% btw. Een aannemer die alleen bouwmaterialen levert en ze niet zelf verwerkt, rekent het hoge tarief. Het gaat dus altijd om de combinatie van levering én verwerking.
Wanneer geldt toch 21% btw?
Er zijn situaties waarin je als woningeigenaar toch het hoge tarief betaalt, ook al gaat het om een bestaande woning. Dit zijn de meest voorkomende gevallen:
- Nieuwbouwwoningen jonger dan twee jaar
- Werkzaamheden aan bedrijfspanden of vakantiehuizen
- Installatie van zonnepanelen (dit valt niet onder de renovatiewerkzaamheden)
- Aankoop van losse bouwmaterialen zonder bijbehorende werkzaamheden
- Volledige sloop en herbouw van een woning
Twijfel je over een specifieke situatie? Vraag de aannemer of installateur om vooraf duidelijkheid te geven over welk tarief hij hanteert en waarom.
Hoe ziet een factuur met 9% btw eruit?
Als je een factuur ontvangt voor werkzaamheden aan je woning, moet duidelijk zijn welk btw-tarief van toepassing is. Een correcte factuur vermeldt het toegepaste tarief en de reden daarvoor. Bij het 9% tarief vermelden aannemers vaak iets als “werkzaamheden aan woning ouder dan 2 jaar” of een vergelijkbare omschrijving.
Staat er 21% op de factuur terwijl het werk eigenlijk onder het lage tarief valt? Bespreek dit dan met de opdrachtnemer. Andersom geldt hetzelfde: als er ten onrechte 9% wordt gerekend, kan dat later problemen geven bij de Belastingdienst.
Praktisch: dit zijn de voorwaarden op een rij
- De woning is minimaal twee jaar oud (gerekend vanaf eerste ingebruikname)
- Het gaat om een woning bestemd voor bewoning, geen bedrijfspand
- De werkzaamheden vallen binnen de categorieën van de Belastingdienst (onderhoud, renovatie, schilderen, isoleren, stukadoorswerk, behangen)
- Materialen worden meegerekend als ze bijkomend zijn aan het werk
- De factuur vermeldt het juiste tarief met een duidelijke omschrijving
Het loont om dit goed na te kijken
Het verschil tussen 9% en 21% btw kan bij een grotere renovatie behoorlijk oplopen. Bij een klus van duizenden euro’s is dat een merkbaar bedrag. Weet je van tevoren welke werkzaamheden onder het lage tarief vallen, dan kun je ook beter beoordelen of een offerte klopt. Zo betaal je niet meer dan nodig en loop je achteraf geen verrassingen op.
Veelgestelde vragen
Geldt het 9% btw-tarief ook voor de badkamer of keuken vervangen?
Het vervangen van een badkamer of keuken in een woning die ouder is dan twee jaar kan onder het 9% tarief vallen, maar dat hangt af van hoe de werkzaamheden zijn opgezet. Gaat het om renovatie en vervanging als onderdeel van onderhoud, dan is het lage tarief vaak van toepassing. Gaat het om een ingrijpende verbouwing die vergelijkbaar is met nieuwbouw, dan kan de Belastingdienst het hoge tarief toepassen. Vraag je aannemer hier altijd vooraf naar.
Mag een aannemer zelf kiezen welk btw-tarief hij rekent?
Nee, een aannemer mag niet zelf kiezen. Het tarief volgt uit de wet en de regels van de Belastingdienst. De aannemer is verplicht het juiste tarief toe te passen op basis van de aard van de werkzaamheden en de leeftijd van de woning. Rekent hij het verkeerde tarief, dan is hij daarvoor verantwoordelijk.
Wat als mijn woning deels wordt gebruikt als bedrijfsruimte?
Bij een woning die je deels voor bewoning en deels voor je bedrijf gebruikt, geldt het 9% tarief alleen voor het woongedeelte. Het zakelijke deel valt onder het hoge tarief van 21%. De aannemer moet dan de factuur splitsen op basis van de verhouding tussen woon- en bedrijfsoppervlak.
Valt het plaatsen van een nieuwe cv-ketel ook onder 9% btw?
Het plaatsen van een cv-ketel in een bestaande woning valt doorgaans niet onder de standaardlijst van werkzaamheden die onder het 9% tarief vallen. Dit soort installaties wordt gezien als het leveren en plaatsen van een apparaat, waarvoor het 21% tarief geldt. Check bij twijfel de meest actuele regels van de Belastingdienst, want deze kunnen worden bijgesteld.